İNEBOLU 'BÖLGE AĞZIMIZ', GELECEĞE MİRASIMIZ

Kendine özgü konuşma şeklini ön plana çıkarma işi.

Bartınlısı, Zonguldaklısı, Çorumlusu, Kastamonulusu...

Bölgeden bölgeye, ilden ile, hatta köyden köye değişen, farklı kelimelerle kültür zenginliğimizi ortaya çıkaran bir yaşam biçimine dönüştü neredeyse...

Herkes şivesiyle sosyal medyada yer alma tutkusuna kapıldı...

Hatta memleket tanıtımını bölge ağzını kullanarak yapmaya başladı.

Velhasıl kelam geçmişten günümüze gelen ve geleceğe miras kalacak pek çok zenginliğimizin önüne geçti bölge ağzımız...

Tabii ki bizimde hatırı sayılır kelime zenginliğimiz mevcut bu bağlamda...

Başka bölgelerde pek kullanılmayan, farklı yörelerde konuşulduğunda anlaşılamayan İnebolu'ya özgü ilginç ifadelerden bahsediyorum...

Peki bu kelimeler ne anlama geliyor?

Hep birlikte hem okuyalım hem de eğlenelim, bir taraftan da hafızamızı yoklayalım...

Biz getire de ‘’GÖTÜR’’, götüre de ‘’GÖTÜR’’ deriz,

Erik bizde ‘’ÖRÜK’’tür.

Deliye ‘’DÖLÜ’’ deriz,

Sağır ve dilsize ‘’CALAY’’ deriz.

Damâda ‘’GÜYO’’ deriz,

Havluya ‘’PEŞGÜL’’ deriz.

Düğmeye ‘’GOPCA’’ deriz,

Çökelek bizde ‘’KESÜK’’dür.

Kaşık bizde ‘’GAŞUK’’dur,

Fındığın yeşil kabuğundan ayrılmasına ‘’GEGEL’’ deriz.

Hodan otuna ‘’ISPIT’’ deriz,

Kara lahanaya ‘’PANCAR’’ deriz.

Köpek yavrusuna ‘’GÖBLEZ’’ deriz,

Kapıyı biraz ‘’GIYGAŞUK’’ bırak deriz.

Muhtara ‘’MIKTAR’’ deriz,

Kestaneye ‘’GARAYEMİŞ’’ ya da ‘’ KESNE’’ deriz.

Cibizlemeden fırında pişirilen kestaneye ‘’ABABORA’’ deriz,

Cevize ‘’CÖĞÜZ’’ deriz.

Kırmızı pancarın köküne ‘’ÇÜKÜNDÜR’’ deriz,

Defneye ‘’TEFRÜN’’ deriz.

Alda gel demeyiz ‘’ÂBERİ’’ deriz,

Sus fazla sesin çıkmasın demeyiz de ‘’SÜSETME’’ deriz.

İsimlere cık – cuk eki koyarak ‘’KAZIMCUK’’, ‘’ALİCÜK’’ deriz,

İnebolu’da bütün Salih’ler ‘’SALİ’’dir.

Hüseyin’ e ‘’SEYİNA’’ deriz,

Kestaneyi ‘’CİBİZLER’’ yeriz.

Muşmulaya ‘’TONGEL’’ deriz,

Tavuk bizde ‘’TOĞUK’’tur.

Güveç bizde ‘’GÖVEÇ’’tir,

Tarhanaya ‘’ TAANA ÇORBASI’’ deriz.

Maşrapaya ‘’NEŞBE’’ deriz,

Aşı boyalı İnebolu evlerinde el yüz yıkanan lavabolar ‘’ÇAĞ YANI’’dır.

Dolaplar ‘’TERCE’’dir,

Mutfaktaki raflar ‘’SERGEN’’dir.

Merdivene ‘’PASAK’’ deriz,

Tuvalete ‘’HELA’’ deriz.

Ahıra ‘’DAM’’ deriz,

Süpürülen toza ‘’GÜBÜR’’ deriz.

Yeni aşılanan fidana ‘’AŞLAK’’ deriz,

Yat uyu demeyiz de ‘’YATTA ZIBAR’’ deriz.

Dengesiz davranana ‘’SARSUK’’ deriz,

Fırına ‘’HURUN’’ deriz.

Kibirli yürüyene ‘’GIRIŞAK’’ deriz,

Çoluk çocuğa ‘’GÖBEL SABAL’’ deriz.

Azıcık demeyiz de ‘’EĞCÜK’’ deriz,

Önlüğe ‘’PEŞTEMAL’’ deriz.

Başörtüsüne ‘’ÇAR’’ deriz,

Bozma demeyiz de ‘’ÇEPELLEME’’ deriz.

Çalılık dikenli yere ‘’KÜRÜZLÜK’’ deriz,

Kızılcık bizde ‘’KİREN’’dir.

Kedi köpek doğurunca ‘’KUNNADI’’ deriz,

Hafif demeyiz de ‘’YENLÜ’’ deriz.

İspiyon etmek bizde ‘’GOĞLAMAK’’ tır,

Sebzelere ‘’ZERZEVAT’’ deriz.

Hayvanlara yiyecek olarak biriktirdiğimizin adı ise bizde ‘’YEYGÜ’’ dür.